Leegstaande kantoren vormen een groeiend probleem

Leegstand kantoren

Een groeiend probleem

Wie het over leegstaande kantoren heeft, die hoeft in Nederland niet lang te zoeken naar voorbeelden die de huidige leegstand van kantoren in ons land onderschrijven. Het enkele jaren geleden door KPN verlaten kantorencomplex The Dam bij Sloterdijk, het Amstelveense Ten Thirty-gebouw van KPMG en het voor een nieuw pand ingeruilde CapGemini-kantoor in Papendorp: het zijn de grootste kantoren die al voor langere tijd leegstaan of waar slechts met moeite een herbestemming voor werd gevonden en ze staan daarmee symbool voor de huidige problematiek rondom de leegstand van kantoren. Naast deze leegstaande ‘reuzen’ zijn er echter talloze kleinere kantoren te vinden die op het ogenblik te huur of te koop worden aangeboden: de cijfers met betrekking tot de leegstand van kantoren tonen aan dat ongeveer 15 procent van het kantorenaanbod leegstaat en men verwacht dat dit in 2040 zelfs kan oplopen tot 25 procent. Een serieus probleem dus!

Naast leegstaande ‘reuzen’ zijn er talloze kleinere kantoren te vinden die op het ogenblik te huur of te koop worden aangeboden.

De prognose van 25 procent in 2040 laat bovendien zien dat de leegstand van kantoren niet slechts beschouwd kan worden als een conjunctuurprobleem, dat na herstel van de crisis als sneeuw voor de zon zal verdwijnen, maar dat het hier eerder een structureel vraagstuk betreft. Jarenlang was het de trend om, zoals ook in de genoemde voorbeelden, recent gebouwde kantoorgebouwen te verlaten voor prestigieuze nieuwbouwprojecten, in plaats van deze her in te richten waardoor een verhuizing niet langer noodzakelijk was. Zelfs nu in crisistijden zet deze trend zich voort en verlaat een bedrijf als Deloitte een slechts 10 jaar oud gebouw van 100 meter hoog, de Crystal Tower, dat aan het lijstje grote leegstaande kantoren kan worden toegevoegd. Kortom het aanbod neemt nog steeds toe en de leegstand van kantoren blijft een probleem.

Leegstand van kantoren: de gemeente als dirigent

Het onderkennen van het structurele probleem rondom de leegstand van kantoren door gemeentes, is niet de gemakkelijkste stap. Men wil een aantrekkelijk vestigingsklimaat creëren voor bedrijven die in sommige gevallen een nieuw kantoor wensen te bouwen, men moet waarde afboeken en bestemmingsplannen voor geplande kantoorparken wijzigen. Geen actie ondernemen en hopen dat de leegstand van kantoren als vanzelf afneemt, is echter geen oplossing voor de leegstandproblematiek. Door leegstand van kantoren ontstaat verpaupering en een kantorenpark waar straks 25 procent leegstaat, is voor geen enkel bedrijf meer aantrekkelijk. Het devies luidt dan ook, wanneer grond minder waard is, dient men als gemeente wat betreft de grondexploitatie simpelweg haar verlies te nemen. Als dirigent van de problematiek rondom de leegstand van kantoren kan men als gemeente het tij wel keren: minder nieuwbouw bij 10 procent leegstand, een zicht op het aanbod in naburige gemeentes, nadenken over creatieve invulling van leegstaande kantoorruimte en renovatie in plaats van verhuizingen.

Als dirigent van de problematiek rondom de leegstand van kantoren kan men als gemeente het tij wel keren.

Leegstand van kantoren: trends en oplossingen

Een hotel in het KPN-gebouw, start-upbedrijven in het KPMG-kantoor en een WTC Centre in het CapGemini-pand: er bestaan wel degelijk oplossingen voor leegstaande kantoren die lange tijd onverhuurbaar leken. Om dergelijke oplossingen voor de leegstandproblematiek te kunnen verwezenlijken, is het voor gemeentes van belang creatief en flexibel met bestemmingsplannen om te gaan in verband met de leegstand van kantoren. Behoort een kantorenterrein tot het topsegment, dan kan nieuwbouw aantrekkelijk zijn, behoort een locatie daar niet toe dan dient men na te denken over sloop of herbestemming, zoals studentenhuisvesting in een leeg kantoorgebouw. Daarnaast dient men als gemeente op strategische wijze rekening te houden met demografische ontwikkelingen: door vergrijzing en het nieuwe werken kan de vraag naar kantoorruimte in de toekomst bijvoorbeeld dalen. Leegstanddokters denkt graag met u mee over hoe u als gemeente de leegstand van kantoren kunt tegengaan.